De oude spoorwegverbinding op het terrein van het offshore bedrijf met op de achter grond de voormalige Spoorweghaven. Het zuidelijke traject van de vroeger belangrijke spoorlijn is ondanks de activiteiten van de offshore behouden gebleven.. goederen als: ertsen, olie, hout, steenkool, graan, rijst, kruiden, koffie, tabak, verse vruchten, wijnen, boter, vis en vee. De Helderse geschiedschrijver Dirk Dekker beschreef deze ten tijde van de Spoorweghaven in 1875 als volgt: "Daarginds ziet gij het bassin in verband met de spoorwegwerken daar gegraven. Een der boten van de Koninklijke Nederlandsche Stoombootmaatschappij is bezig te lossen. De koopwaren die zij aanbracht, gaan direct per spoor naar de plaats van bestemming. Houtvlotters en kolenwerkers zijn ijverig in de weer om de balken ter vervoer tot vlotten samen te verbinden en de steenkolen in de talrijke pakhuizen aan de Binnenhaven te bergen. Ginds is men bezig om de geloste schepen van ballast voor de uitreis te voorzien. Overal waar men rondziet, ontdekt men hier leven en bedrijvigheid op het gebied van handel en scheepvaart. Hier vindt men een groot aantal handelaren en neringdoenden, vooral in scheepsbenodigdheden, de kantoren van verscheidene cargadoors, logementen, koffie- en bierhuizen, danshuizen en allerlei zaken ten gerieve voor 't zeevolk". De reden van de teloorgang is bekend. De opening van het Noordzeekanaal in 1876. De door Den Helder gevreesde waterweg tussen de Noordzee en Amsterdam was de doodsteek voor de Noordkop. De gloriejaren voor de gemeente en de Noord-Hollandse Staatsspoorweg duurde nog tot ongeveer 1880. Maar daarna was het over, de grote rederijen verhuisden naar Amsterdam. De eens zo bedrijvige goederenopslag aan de Spoorweghaven kwam tot stilstand. Den Helder werd een rustig provinciestadje met de Marine, de Rijkswerf en wat visserij. Na een periode van verval werd het complex van de Spoorweghaven in 1916 door de marine in gebruik genomen met achtereenvolgens de vestigingen van de Onderzeedienst en de Mijnendienst. De kazerne verrees op de plek van de goederenloodsen. Nadat de Mijnendienst het terrein in 1991 verliet zijn daar geen activiteiten meer geweest. Wel kwam daarna de naam Spoorweghaven weer terug, als aanduiding op stadsplattegronden. Van de twee havenspoorlijnen werd de noordelijke lijn zo'n vijftig jaar geleden gesloopt wegens de aanleg van de Divmag marinemagazijnen en de aanleg van de Burgemeester Houwingsingel. Het zuidelijke traject is behouden gebleven en in gebruik bij het vuil-overlaadstation van de gemeente aan de Schootenweg en bij de daaraan grenzende offshore bedrijven. Rens Schendelaar Bronnen: Gemeentearchief Den Helder: archief 1815-1900, nummer 134: spoorwe gen 1846 t/m 1899. Heldersche en Nieuwedieper Courant jaargang, 1865 -1867. Ontwikkelingsgeschiedenis en beschrij ving der gemeente Helder, door Dirk Dekker (1875). 44

Tijdschriften Regionaal Archief Alkmaar

Levend Verleden | 2004 | | pagina 18