140 de seinvlaggen binnengehaald. Ook toen de "Prins Willem" de koers naar het zuidoosten verlegde, waardoor het pas echt misging, had men géén seinen meer gegeven en óók niet, zoals het voorschrift luidde, met kanonschoten gewaarschuwd. Maar déze fout was voor ver antwoordelijkheid van de schout-bij-nacht Van Braam, die zelf deel uitmaakte van de krijgs raad Bovendien was men, toen De Bruijn het sein van ongemak had gegeven, hem niet onmiddellijk door het sturen van sloepen, enz., te hulp geschoten. Of snelle en adequate red dingspogingen wel succesvol geweest zouden zijn, is uiteraard niet te zeggen. Voor de fout van de loods kon De Bruijn al helemaal niet verantwoordelijk worden gesteld: zodra de loods het bevel over het schip nam, dienden kapitein en stuurlui naar zijn inzichten te han delen. 3) De loods op zijn beurt had zich in de haast op de naderende Engelsen te ontkomen, in de tonnen vergist. Hij had de tweede ton aangezien voor de uiterton, doordat de reeds voor anker liggende schepen het uitzicht op deze ton belemmerden! Niet alleen werd hij uit de loodsdienst ontslagen en moest hij de kos ten van zijn proces zelf betalen, hij werd boven dien veroordeeld tot driemaal "van de ra val len" om daarna "strengelijk" te worden "gelaarsd", dat is geslagen met een met vilt bekleed dik touw. J.T. BREM ER Literatuur: 1. J.C. de Jonge, Geschiedenis van het Nederlandsche Zeewezen, deel IV, 2e druk, Haarlem, 1861, blz. 508-513, 562-565. 2. N.D.B. Habennehl, Toeval of opzet? De ondergang van het linieschip "Prins Willem" in september 1781. 3. Verdediging van den kapitein Andries de Bruijn wegens zijn gedrag gehouden aan boord van 's Lands oorlogsschip de Prins Willem, voor en na hetzelve door den lootsman Jan Kok op de Zuiderhaaks verzeild is, Rotterdam 1782. (pamflet Knuttel no. 19986). Bij de uitgevers Harmanus Keyzer en Jan Barend Elwe werd in 1784 een viertal prenten van Carel Frederik Bendorp (1763-1814) in een serie Vaderlandsche Historiën ter Zee uitge bracht, waarvan die van het verzeilen van het linieschip "Prins Willem" op de Zuiderhaaks den 14e September 1781, de eerste is. VERZEILEN VAN 'S LANDS SCHIP PRINS WILLEM, OP ÖE ZUIDKR-HAAKS den

Tijdschriften Regionaal Archief Alkmaar

Levend Verleden | 1997 | | pagina 32