Aan het Loosdijkje ligt aan het begin nog een schuur en aan het eind' een betrekkelijk nieuw huis dat de bewoning die er stond sinds het begin van de jaren 70 vervangt. Met de bewoners, de familie Van den Ende, had de redactie een briefwisseling op grond van een vraag die zij aan de redactie voorlegden. De briefwisseling en wat er uit voortvloeide volgt hierna. Geachte redactie, Ik stuur u deze mail, vanwege de naam Numan, die zoals ik in de Kakelepost lees, zich bezig houdt met veldnamen. Ik heb een vraag over mijn huis op Loosdijk 1, een halfverharde weg, die aansluit op de Bonkelaarsdijk, waar die dood loopt op de N 245. Toen ik in 1967 dit (toen nog onbewoonbaar verklaarde) huisje vanArie Wit van de Tolken) kocht bestond de S3 nog niet. Toen we dit huisje kochten voor weekendgebruik stond het leeg. Kort daarvoor was hetnogbewoond door Jan Vet, of zoals Arie Wit hem noemde, "de arbeider". Voor hem bevond zich er jarenlang een KI- bedrijfje. Het terrein stond vol met schuurtjes en kotjes en daarom, zeiden de buren, heette het 't Stadje. Buurman Gootjes bracht me aan het twijfelen,want hij noemde het land aan de zuidkant, dat zich langs de Tolkervaart uitstrekt tot de Tolkerdijk, de Stadswait. Mijn vermoeden werd later bevestigd, toen ik in Haarlem in de archieven las, dat het boerderijtje halverwege de negentiende eeuw door de kerk was verkocht. In deze stukken wordt dit plekje De Stad genoemd. Wij noemen het nu ons paradijsje, maar ik zou toch wel wat meer van de geschiedenis willen weten. Toen we kort na de aankoop een grondwerker het terrein lieten omploegen, kwamen er uiteraard veel scherven en botten tevoorschijn, maar de mooiste vondst was een koperen muntje,waarop met enige moeite was te lezen: WestFrisia 16..Dat doet vermoeden, dat deze plek al heel lang bewoond was. Buurman Zijdewind herinnerde zich nog uit zijn jeugd (begin twintig ste eeuw), dat beurtschippers, die gebruik maakten van de Tolkervaart hier aanlegden voor een borreltje. Wellicht vertel ik u oud nieuws, maar als u meer weet hou ik me aanbevolen. Weet u minder, dan is dit mijn lekenbijdrage aan de geschiedschrijving. Met vriendelijke groet, Piet van den Ende De redactie antwoordde bij 'bij monde' van Karei Numan als volgt: Geachte heer Van de Ende, Veel heb ik niet kunnen vinden, maar toch wel iets. Om te be ginnen woont u nu Loosdijk 1, maar het Stadje lag ooit - voor de bouw van de S3 - aan de Tjallewal (lees: 't Jallewal). Tjalle- wal liep door over de S3. Tjallewal ging over in de Bonkelerdijk bij de splitsing van Tjallewal in het Miggenburgerwegje en de Bonkelerdijk, of anders gezegd en van de andere kant bekeken, daar waar die twee bij elkaar kwamen begon of eindigde Tjal lewal. Het Loosdijkje begon waar het nu nog steeds begint. Uit de omschrijving in de stukken uit de transportregisters blijkt een en ander. O.a. de situering ten westen van de Heere vaert (dat is de Tolkervaart in dit geval) (inv. nr. 5899, blz. 321(een huijs end ervegenaemt de Stadt leggende op 't Jallewal voornoemt belent de Heere vaert ten oostenmaakt duidelijk dat het Stadje ten zuiden van de Tjallewallerweg lag en ten westen van de Tolkervaart. De eerste keer dat het Stadje wordt genoemd in de transport registers is in april 1691. Die transportregisters lopen vanaf 1555 tot 1814 en daarna via het kadaster tot nu. In de transport registers wordt melding gemaakt van de feitelijke overdracht van onroerend goed, van schuldbekentenissen enz. van de ene persoon op of aan de andere. Meestal zijn ze dan al bij de notaris geweest om een en ander te regelen, maar de feitelijke overdracht wordt tegenover de schepenen - de toenmalige dichtstbijzijnde gerechtelijke instantie - vastgelegd. Het stadje of de stad komt een aantal keren in de transport registers voor tussen 1691 en 1783, zoals u kunt zien. Vooral de Rooms-Katholieke familie Coomen of Come, Comen of Koomen (betekent Koopman) is bewoner van 't Stadje. Voor mij is nieuw dat de plek ook in de 19e eeuw zo genoemd is blijven worden en tot nu toe onder die naam bekend is. Waarom de plek stad of het stadje heet, is mij niet bekend. Uiteraard betekent het woord niets anders dan 'plek' of'plaats', 'stede' (in stede van), het Groningse en Friese 'state'. Maar dan kan elke plek stad heten, zou je menen. Betreffende het stadwaitje, dat zal een latere en zeer locale naam zijn (die de familie Gootjes zich herinnert). Uit mijn veldna- menonderzoek, o.a. via de belastingregisters en de genoemde transportregisters blijkt niet dat sectie D no. 3 (het kadastrale kenmerk) een naam had. Als ik het goed heb, woont u op D2. Er is wel een 'stateweijtje', maar dat ligt aan de Cornelissenwer- Op deze luchtfoto zien we rechtsboven't Stadje. Het huis Loosdijk 1 in 2009. 5

Tijdschriften Regionaal Archief Alkmaar

Kakelepost | 2009 | | pagina 5