0 12 sierde terra sigillata,bronzen voorverpen er glas bij de inheemse bevol king zeer in trek.Deze artikelen zullen betrekkelijk duur geweest zijn en het is daarom interessant eens wat dieper in te gaan op de economische verhoudingen in die tijd. De technologie van de inheemse bewoners is eenvoudig en afgestemd op de behoeften van alle dag;ze laat geen ruimte om te komen tot hoogstandjes, Enerzijds ontbreekt het hen,door het moeten uitvoeren van de dagelijkse (boeren-)arbeid,aan tijdanderzijds zijn de technische middelen waarover zij beschikken, ontoereikend .Een goed voorbeeld, is het aardewerk,dat in principe nog steeds op dezelfde wijze vervaardigd wordt als tweeduizend jaar eerderrklei vermengd met minerale of pantaardige magering,met de hand gevormd tot een pot en gebakken in een open vuur of in een eenvoudig veldoventje.Het resultaat is een bros en poreus produkt.Het zal stellig vaak gebroken zijn of weggegooid omdat het stonk.Gezien de overweldigende hoeveelheden scherven die bij onderzoek in een nederzetting steeds worden gevonden,is het verbruik,alhoewel aanzienlijk,blijkbaar voor de inheemse bevolking een overkoombaar iets.De energie benodigd voer het vervaardigen van een nieuwe pot is waarschijnlijk marginaal.Toch zijn er binnen een groep nederzettingen zonder twijfel lieden die een relatief hoogwaardiger produkt kunnen maken dan een ander.Zo kan er binnen een groep nederzettingen ruil van goederen ontstaan èn zelfs een inter lokale ruilhandel (6)(afb.3).Datzelfde gaat op voor inheemse bevolkingsgroepen die de Romeinen als directe buren hebben. Daar komen Romeinse produkten terecht in het lokale ruilverkeer en uiteindelijk in het interlokale verkeer.Op het moment waarop een behoefte aan een zeker produkt gecreeerd is,zal men bereid zijn offers te brengen om dat produkt te verkrijgen. Afhankelijk van de aanwezige specialis men, zal men een surplus van goederen gaan maken met het oogmerk deze te verhandelen.Voer de hand liggende zaken zijn vee en de daarvan afgeleide produkten zoals huiden,wol en kaas (7), maar ook zout en ijzer (8).De eerste groep is het resultaat van de dage lijkse arbeid,de tweede het resultaat van incidenteel uitgevoerde arbeid die vrij gemakkelijk kan uitgroeien tot een activiteit uitsluitend gericht op de handel.Op dat moment is er sprake van een economische balans van hi i hii&cn wroihU u inh<</>/sc put van het rcrvdtirch&d in Noordoost- NederlandSehttdl 1 4.

Tijdschriften Regionaal Archief Alkmaar

Kakelepost | 1986 | | pagina 16